एसइई परीक्षा सुरु हुँदै: यसपाली ५ लाख १२ हजार विद्यार्थीको भविष्य लेखिने

चैत्र १४, २०८२, कपिलवस्तु – चैतको फूल फुल्न थालिसकेको छ, मनमा न्यानो हावा संगै पढाइको अन्तिम घडीको हलचल पनि सुरु भइसक्यो। राष्ट्रिय परीक्षा बोर्डले यसपालीको माध्यमिक शिक्षा परीक्षा (एसइई) को तयारी पूरा भएको जनाएको छ। चैत १९ गते बिहान ८ बजे, एकैसाथ देशभर परीक्षा सुरु हुनेछ।

पाँच लाख १२ हजार ४२१ जना विद्यार्थीहरू यसपाली परीक्षा दिँदै छन्। कक्षा १० का परीक्षा नियन्त्रक टुकराज अधिकारीका अनुसार यीमध्ये चार लाख ४१ हजार ५६६ नियमित परीक्षार्थी हुन् भने ७० हजार ८५५ जनाले ग्रेड वृद्धिका लागि परीक्षा दिँदै छन्।

छात्राको संख्या बढी, जापानमा पनि परीक्षा

यसपालीको एसइईमा केही रोचक तथ्यांक छन्। परीक्षा दिनेमा छात्राको संख्या छात्रभन्दा बढी छ। दुई लाख ५७ हजार ६१३ छात्रा, दुई लाख ५४ हजार ८०१ छात्र र अन्य सात जना परीक्षार्थीले यसपाली एसइई दिँदै छन्।

नेपाल मात्र होइन, यसपाली जापानको एउटा परीक्षा केन्द्रबाट पनि २३ जना नेपाली विद्यार्थीले एसइई दिँदै छन्। यो एसइईको विश्वव्यापी उपस्थितिलाई देखाउने एउटा सानो तर महत्त्वपूर्ण उदाहरण हो।

कुन प्रदेशबाट कति विद्यार्थी?

प्रदेशगत तथ्यांक हेर्दा बागमती प्रदेश अगाडि छ। बागमतीबाट एक लाख नौ हजार ५१३ विद्यार्थी परीक्षामा सहभागी हुँदै छन्। त्यसपछि मधेस प्रदेशबाट ९० हजार २४३, लुम्बिनीबाट ९१ हजार ८०२, कोशीबाट ८२ हजार ४८७, सुदूरपश्चिमबाट ५४ हजार ६३५, गण्डकीबाट ४३ हजार ९७२ र कर्णालीबाट ३९ हजार ७६९ विद्यार्थी परीक्षामा सहभागी हुनेछन्। सबैभन्दा कम विद्यार्थी कर्णाली प्रदेशमा रहेको तथ्यांकले पहाडी र हिमाली जिल्लाको शैक्षिक पहुँचको यथार्थ पनि देखाउँछ।

यसरी सुरु हुँदै परीक्षा

परीक्षाको पहिलो दिन चैत १९ गते अनिवार्य अंग्रेजी विषयको परीक्षा हुनेछ। चैत २० गते अनिवार्य नेपाली, २२ गते अनिवार्य गणित, २३ गते विज्ञान तथा प्रविधि, २४ गते सामाजिक अध्ययन, २५ गते ऐच्छिक प्रथम खण्डका सबै विषय, २६ गते ऐच्छिक द्वितीय खण्डका सबै विषय र चैत २७, २८ र २९ गते प्राविधिक धारका बाँकी विषयहरूको परीक्षा हुनेछ।

परीक्षा समयतालिका (चैत १९ – २९)

परीक्षा प्रत्येक दिन बिहान ८:०० बजे देखि सुरु हुनेछ।

• चैत १९: अनिवार्य अंग्रेजी
• चैत २०: अनिवार्य नेपाली
• चैत २२: अनिवार्य गणित
• चैत २३: विज्ञान तथा प्रविधि
• चैत २४: सामाजिक अध्ययन
• चैत २५: ऐच्छिक प्रथम (सबै विषय)
• चैत २६: ऐच्छिक द्वितीय (सबै विषय)
• चैत २७-२९: प्राविधिक धारका बाँकी विषयहरू

परीक्षा हलमा अब कोही पस्न पाइने छैन

यसपाली बोर्डले एउटा महत्त्वपूर्ण निर्णय गरेको छ – सामूहिक अनुगमनमा रोक। परीक्षा केन्द्र अनुगमनको नाममा विभिन्न संघसंगठनका प्रतिनिधिहरू परीक्षा हलमा पस्दा विद्यार्थीहरूको लेखनकार्यमा अवरोध पुग्ने गुनासो धेरै आएको थियो। त्यसैले अब सोही क्रममा रोक लगाइएको हो।

अब अनुगमनका लागि प्रत्येक जिल्लामा प्रमुख जिल्ला अधिकारीको संयोजकत्वमा गठन गरिएको जिल्ला परीक्षा समन्वय समितिका आधिकारिक प्रतिनिधिले मात्र परीक्षा केन्द्रको बाहिरबाट अनुगमन गर्नेछन्। परीक्षा हलभित्र केन्द्राध्यक्ष र त्यसदिन खटिएका प्रतिनिधिले मात्र अनुगमन गर्न सक्नेछन्।

पत्रकारहरूले परीक्षा केन्द्रको बाहिरी दृश्य मात्र छायांकन गर्न सक्नेछन्। बोर्डले परीक्षा हलभित्रको दृश्य छायांकन गरी सामाजिक सञ्जालमा राखेर विद्यार्थीमा विचलन नल्याउन सबैमा आग्रह गरेको छ।

प्रश्नपत्र सबै जिल्लामा पुगिसक्यो

परीक्षा नियन्त्रण कार्यालयले सातै प्रदेशका लागि सबै जिल्लामा प्रश्नपत्र पुर्याइसकेको छ। जनक शिक्षा सामग्री केन्द्र लिमिटेडमा छपाइ सम्पन्न गरिएको प्रश्नपत्र सुरक्षा निकायको सहयोगमा सबै जिल्लामा पुर्याइसकिएको परीक्षा नियन्त्रक अधिकारीले जानकारी दिए।

यसपाली सातै प्रदेशमा फरक प्रश्नपत्र छपाइ गरिएको छ। छवटै अनिवार्य विषयका प्रश्नपत्र प्रदेशअनुसार फरकफरक छन्। यदि कतै प्रश्नपत्र बाहिरियो भने पनि सम्बन्धित प्रदेशको निश्चित विषयको मात्र परीक्षा रद्द गरी पुनः प्रश्नपत्र छपाइ गर्न सकिने व्यवस्था पनि गरिएको छ। यसले परीक्षा प्रणालीलाई थप सुरक्षित र व्यवस्थित बनाएको छ।

सुरक्षाको पनि पूर्ण व्यवस्था

परीक्षा शान्तिपूर्ण रूपमा सम्पन्न गर्न प्रत्येक केन्द्रमा आवश्यकताका आधारमा सुरक्षाकर्मी परिचालन गरिनेछ। प्रत्येक केन्द्रमा १५ जना प्रहरी, एक केन्द्राध्यक्ष, एक सहायक केन्द्राध्यक्ष, २० जना परीक्षार्थी बराबर एक निरीक्षक, १०० परीक्षार्थी बराबर एक कार्यालय सहयोगी र अन्य दुई कर्मचारीको व्यवस्था गरिएको छ।

एसइई नेपाली विद्यार्थीको जीवनको एउटा महत्त्वपूर्ण कोसेढुंगा हो। यो परीक्षाले मात्र भविष्य तय गर्दैन, तर एउटा पुस्ताको मिहिनेत, सपना र आशालाई एक ठाउँमा उभ्याउँछ। पाँच लाख बढी विद्यार्थीहरूका लागि यो चैत महिना भर्ना हुनेछ – परीक्षाको तनाव, आमाबुवाको आशीर्वाद, गुरुहरूको आशीर्वाद, र एउटा नयाँ यात्राको सुरुवात।

परीक्षा बोर्डले सबै तयारी पूरा गरिसकेको छ। अब पालो विद्यार्थीहरूको मिहिनेत र लगनशीलताको। आउँदो चैत १९ गते बिहान ८ बजे, देशभरका हजारौं परीक्षा केन्द्रमा एकैसाथ घन्टी बज्नेछ, र एउटा नयाँ पुस्ताको भविष्यको लेखन सुरु हुनेछ।